Bạn tôi gửi một bức ảnh đang cầm món quà được gửi từ xa, vô tình tôi thấy hằn sẹo vẫn còn đó. Đêm đó, nó gửi bức ảnh tay đầy máu “tao vừa mới rạch tay”. Tin nhắn đó vẫn như in đến tận bây giờ.
1/ Có thể nhiều người sẽ chậc môi “thằng yếu đuối”, hay chỉ trích nó làm những hành động ngu ngốc vì những lí do chẳng-có-gì. Người ta thường phê phán một hành động tự hại (self-harm) nào đó, chứ ít ai có thể đồng cảm rằng họ đã đang chiến đấu từng ngày với trầm cảm. Một người mắc bệnh ung thư, hay nan y nào đó và đang cố gắng vượt qua thì sẽ được xem là một tấm gương sáng vì ý chí kiên cường. Nhưng khi một người trầm cảm không còn đủ sức để tiếp tục nữa, họ sẽ bị xem như một tội đồ, một kẻ thất bại, một đứa con bất hiếu, một người bạn đời vô trách nhiệm, một nhân viên tâm lý bất ổn. Và hơn hết, họ vẫn là những chiến binh cô đơn nhất trong thế giới của họ.
Họ cố gắng mỗi ngày, không phải để làm điều gì đó lớn lao như giải cứu thế giới, tạo ra một sự cách tân nào đó. Mà tất cả họ làm là cố gắng để hít thở một cách bình thường, để không nghĩ đến cái chết, nghĩ đến việc rạch tay, hay tự hại bản thân. Đến thở cũng mệt, thì năng lượng đâu để quan tâm đến người khác? Họ cô đơn, vì không biết làm cách nào để thoát ra vũng lầy trầm cảm. Càng loay hoay, họ càng cảm thấy trống rỗng và bất lực.
Trong một buổi trò chuyện với thầy Minh Niệm, thầy bảo, nguyên nhân của trầm cảm, là vì họ thiếu đi sự tự tin. Không phải tự tin về vẻ bề ngoài, mà họ không còn tin vào vẻ đẹp ở bên trong, vào giá trị sống của chính họ.
2/ Khi nhận được bức ảnh tay đầy máu của nó (tôi bị chứng sợ máu), tôi vừa giận mà vừa thương. Giận vì xót xa cho nó. Thương vì chỉ có thể nhìn nó đang loay hoay trong hố đen đó mà không ai cứu nó được. Nhưng tôi cũng biết, khi nó nói cho tôi biết tình trạng của nó, nghĩa là tôi đã là một người hỗ trợ tinh thần cho nó. Tất cả những gì một người trầm cảm cần là sự lắng nghe, và năng lượng tích cực. Rạch tay cũng được, có ý nghĩ tiêu cực cũng được, cứ bên cạnh nó, một cách tỉnh táo nhất và bình an nhất. Để nó có thể tin rằng, cơn bão đó đau lắm, khủng khiếp lắm, nhưng cứ tỉnh táo quan sát nó, rồi cơn mưa cũng sẽ qua.
3/ Không phán xét. Đây là điều tôi hi vọng mọi người có thể hiểu. Ung thư, bệnh nan y, tai nạn,… đều được đồng cảm và yêu thương. Thì trầm cảm cũng như vậy, không phải sự trách móc, đánh giá, phán xét hay thất vọng. Trầm cảm chỉ đơn giản là tâm bệnh, mà tâm bệnh thì chữa bằng tâm. Hãy là một người đầy năng lượng bình an, để những người thương của bạn, người đang chịu những nỗi đau về thể xác đó có thể tin tưởng dựa vào mà tiếp tục chiến đấu. Có những lúc, đến thở họ cũng cần phải cố gắng, thì đừng mong đợi ở họ quá mà đâm ra thất vọng. Bạn cũng cần phải nhớ, sự tiêu cực của người trầm cảm, cũng có thể ảnh hưởng đến bạn. Nhớ bình an.
